Index

2010
2009
2008
28 november 2008De groeiringen van de venusschelp 29 oktober 2008Impressie onderzoeksreis Tridens 20080603nieuwsblogs 20080326nieuwsblogs
2007

Blog: Oesteronderzoek met zenders

1 november 2010


In het blog van ZeeinZicht vertellen zeeonderzoekers hun belevenissen. Elke week komt een andere onderzoeker aan het woord. Deze week is dat Maarten van Hoppe van IMARES. Hij haalde deze week de eerste resultaten op van de gps-zenders die hij in zijn onderzoek gebruikt.

In het zeeonderzoek worden gps-zenders al best lang gebruikt. Het bekendst zijn waarschijnlijk de zenders op zeehonden, waardoor elke keer als de gezenderde zeehond boven water komt informatie wordt verstuurd over de gezwommen route. Maar ook vogels zoals ganzen en lepelaars worden geregeld uitgerust met een rugzakje met een zender erin om informatie te verzamelen over hun trekroutes. Mijn onderzoek richt zich op oesters en ook ik werk met zenders. Alleen plak ik mijn zenders niet op de oesters zelf, maar……… op de mensen die op de oesters vissen. Zo kan ik zien waar er gevist wordt en hoeveel, zodat ik uiteindelijk de effecten van visserij op de oesters en de andere zeedieren die op en rond de oesterriffen leven kan onderzoeken.

Film: Niet de oesters, maar de oestervisser hebben een gps-zender om (film: Radio Netherlands Worldwide)

Het leverde wel wat hilariteit op bij de vissers toen ze hoorden dat ze met een zender op pad moesten. Sommige vissers vergeleken de zenders lacherig met de gps-enkelbanden van criminelen die een werkstraf hebben gekregen of vroegen of de zender ook onder hun vel zou worden aangebracht zoals bij sommige vogels gebeurt. Gelukkig zagen ze ook wel in dat het een makkelijke manier is om de visserij in kaart te brengen. Het scheelt voor hen ook een hoop papierwerk. En de oestervisser-zender kan gewoon los in een rugzak meegedragen worden of aan een touwtje om hun nek hangen. Ze kunnen hem zelf aan en uit zetten en hoeven de zender alleen te dragen wanneer ze oesters vissen. Valt best mee toch?

Foto: close-up van de gps-zender (foto: Radio Netherlands Worldwide).

Het oestervissen is een proef om te kijken of de oesters bevist kunnen worden zonder dat de natuur er last van heeft. De oestervissers maken geen gebruik van vistuigen, maar ‘vissen’ de oesters handmatig. Ze gaan te voet het wad op en rapen de oesters met hun handen of met een papierraper van de oesterriffen op de wadplaten. Met de proef doen 17 geselecteerde vissers mee. Daarvan hebben er 13 een gps-zender in hun bezit. Een aantal vissers werken gecombineerd vanaf ťťn schip en hebben samen een zender in gebruik.

Foto: Het was nog niet zo makkelijk om de vissers te pakken te krijgen om de eerste resultaten op te halen.

In de zenders zit een geheugenkaartje waarop de gelopen route wordt opgeslagen. Een keer in de zoveel tijd verwissel ik de kaartjes voor een nieuwe en lees ik de oude af op de computer. Afgelopen weken ben ik in de weer geweest om alle geheugenkaartjes voor de eerste keer te verzamelen. Dat viel nog niet mee want vissers zijn meestal…..op zee. Daardoor was het lastig ze te pakken te krijgen of waren ze door de wind bijna niet te verstaan. Gelukkig is het uiteindelijk allemaal gelukt en heb ik inmiddels de eerste geheugenkaartjes binnen. Ik ben natuurlijk erg benieuwd waar de vissers allemaal geweest zijn. Nu maar hopen dat ze er ondertussen niet al zo aan gewend zijn geraakt dat ze ze om hebben gehouden bij het boodschappen doen ofzo……

Groeten, Maarten

Meer weten?

Het onderzoek

De Japanse oester is pas een jaar of dertig in de Waddenzee, maar heeft het daar prima naar zijn zin. Inmiddels kun je ze overal vinden en zijn er ook echte oesterriffen ontstaan. Er zijn er nu zoveel dat vissers interesse hebben gekregen in het bevissen van de oesters. Het vroegere Ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit wilde daarom onderzoeken of er mogelijkheden zijn voor het op commerciŽle schaal handmatig verzamelen van oesters in de Waddenzee. Maar over de mogelijke economische en ecologische effecten van het op commerciŽle basis rapen van Japanse oesters is nog onvoldoende kennis voorhanden. Daarom laat het ministerie eerst een kleinschalig onderzoek uitvoeren naar de mogelijke effecten van deze activiteit op de oesters en de planten en dieren die graag bij of op oesters leven. Voor het onderzoek worden plekken waar oesters geraapt zijn vergeleken met plekken waar dat niet gedaan is.


Foto: De plekken waar oesters geraapt worden zullen vergeleken worden met oesterriffen waar dat niet gedaan is.

naar boven

Meer informatie

Het onderzoek van Maarten vormt een onderdeel van Beleidsondersteunend onderzoek Duurzame visserij.
Onderzoeksproject: Experiment commercieel rapen van Japanse oesters in de Waddenzee
Subsidieverstrekker: Ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit
naar boven

Bron

Maarten van Hoppe
HBO-Onderzoeker
IMARES, onderdeel van WUR
Maarten.vanHoppe@wur.nl